Een onderwaterfoto maken is een van de meest uitdagende en spannende dingen die je als fotograaf kunt doen. Je begeeft je in een wereld zonder geluid, met zacht gefilterd licht en kleurrijke vissen die in alle richtingen schieten. Het lijkt misschien ingewikkeld, maar met de juiste voorbereiding en kennis kom je al heel ver. Of je nu snorkelt in een tropische zee of duikt in een Nederlands meer, fotograferen onder water vraagt om een andere aanpak dan aan de oppervlakte.
De juiste camera en behuizing voor onder water
Water en elektronica gaan normaal gesproken slecht samen, maar voor het fotograferen onder water zijn er goede oplossingen. Je kunt kiezen voor een compacte camera die speciaal waterbestendig is gemaakt, zoals modellen van Olympus of Nikon. Een andere optie is een onderwaterhuis: een stevige waterdichte behuizing waar je je eigen camera in plaatst. Deze huizen zijn verkrijgbaar voor zowel compactcamera’s als spiegelreflexcamera’s. Een actiecamera zoals een GoPro is ook populair, zeker voor beginners, omdat die toestellen klein, licht en betaalbaar zijn. Let wel op de maximale waterdiepte die de fabrikant aangeeft. Wie serieus wil duiken met een camera, kiest het best voor een behuizing die is goedgekeurd voor de dieptes die je van plan bent te bereiken.
Licht en kleur spelen een heel andere rol onder water
Water absorbeert licht op een manier die je bovenwater niet gewend bent. Al op een paar meter diepte verdwijnen rode en oranje tinten grotendeels uit het beeld. Daardoor zien foto’s er blauwgroen uit als je geen extra lichtbron gebruikt. Een onderwaterflitser of een videolamp geeft kleur terug aan je onderwerpen en zorgt voor scherpere, levendigere beelden. Fotografeer je zonder flitser, dan is het verstandig om de witbalans handmatig in te stellen of te werken met een rood filter voor de lens. Dit filter compenseert het verlies van warme kleuren. Hoe dichter je bij je onderwerp zit, hoe beter het resultaat. Probeer altijd zo dicht mogelijk bij het onderwerp te komen, want water vervaagt details al snel.
Technische instellingen die het verschil maken
Beweging onder water is constant aanwezig: vissen zwemmen weg, waterplanten deinen mee en jijzelf beweeg ook. Dat maakt een scherpe foto lastiger dan je denkt. Een korte sluitertijd helpt om bewegingsonscherpte te voorkomen. Denk aan een sluitertijd van 1/200 seconde of korter bij snel bewegende onderwerpen. Stel ook je ISO niet te hoog in, want dat geeft meer ruis in je beeld. Gebruik bij voorkeur een brede diafragmaopening zodat er voldoende licht binnenkomt. De burstfunctie, waarbij je snel meerdere foto’s achter elkaar maakt, is handig bij bewegende vissen of andere snelle onderwerpen. Zo vergroot je de kans dat je precies het goede moment vastlegt. Oefen ook het instellen van je camera voor je het water ingaat, want onder water is dat een stuk lastiger.
Hoe je jezelf en de natuur beschermt tijdens het fotograferen
Goed fotograferen onder water begint bij goed duiken of snorkelen. Een stabiele drijfpositie is heel belangrijk: als je voortdurend beweegt, wordt fotograferen moeilijk en kun je per ongeluk het koraal of de zeebodem beschadigen. Raak nooit koraal of zeedieren aan, ook niet om een betere foto te krijgen. Sommige fotografen gebruiken vinnen die speciaal zijn ontworpen om geen zand op te woelen, zodat het water helder blijft. Als je wil leren duiken met een camera, kun je een speciale cursus volgen via een duikorganisatie. Daarin leer je niet alleen hoe je de apparatuur gebruikt, maar ook hoe je veilig en verantwoord omgaat met de onderwaterwereld. Geduld is misschien wel de belangrijkste eigenschap van een goede onderwaterfotograaf: wachten op het juiste moment levert bijna altijd het mooiste beeld op.
Veelgestelde vragen
Wat voor camera heb ik nodig om te beginnen met fotograferen onder water?
Om te beginnen met fotograferen onder water heb je niet meteen een dure camera nodig. Een waterbestendige compactcamera of een actiecamera is een prima startpunt. Wil je dieper gaan, dan is een onderwaterhuis voor je bestaande camera een goede investering. Let altijd op de maximale waterdiepte die het apparaat aankan.
Waarom zien foto’s die ik onder water maak er blauw of groen uit?
Foto’s die onder water blauw of groen ogen, komen door de manier waarop water licht filtert. Rode en warme kleuren worden al snel geabsorbeerd. Je kunt dit corrigeren door een onderwaterflitser of lamp te gebruiken, een rood filter voor de lens te plaatsen, of de witbalans handmatig in te stellen op een grijze ondergrond of je eigen hand.
Moet ik een duikbrevet hebben om onderwaterfoto’s te maken?
Voor snorkelen heb je geen brevet nodig, en ook zonder brevet kun je al mooie beelden maken aan de oppervlakte of op geringe diepte. Wil je dieper duiken en fotograferen, dan is een duikbrevet aan te raden. Sommige duikorganisaties bieden ook een speciale fotografie opleiding aan als aanvulling op een bestaand brevet.
Hoe zorg ik ervoor dat mijn foto’s scherp zijn onder water?
Scherpe foto’s onder water krijg je door een korte sluitertijd te gebruiken, bij voorkeur 1/200 seconde of sneller bij bewegende onderwerpen. Gebruik de burstfunctie om meerdere beelden snel achter elkaar te schieten. Zorg ook voor een stabiele lichaamshouding en kom zo dicht mogelijk bij je onderwerp, want water maakt beelden al snel waziger op grotere afstand.
